İklim ve raporlama
CBAM / SKDM Nedir? Şirketler İçin Sınırda Karbon Düzenleme Rehberi
CBAM / SKDM nedir? 1 Ocak 2026’da başlayan kesin dönem, gömülü emisyon verileri ve kurumsal karbon ayak izinden farkları hakkında temel bilgiler.
CBAM nedir?
AB Karbon Sınırda Ayarlama Mekanizması (CBAM), belirli karbon yoğun malların AB'ye ithalatında gömülü emisyonların karbon fiyatlandırmasıyla ilişkilendirilmesini amaçlayan düzenlemedir. Türkiye'de SKDM ifadesi de yaygın kullanılır.
2026 itibarıyla hangi aşamada?
Geçiş dönemi sona ermiş ve CBAM kesin dönemi 1 Ocak 2026'da başlamıştır. Avrupa Komisyonu, belirli eşiklerin üzerindeki CBAM mallarını ithal eden AB ithalatçıları veya dolaylı gümrük temsilcileri için yetkili CBAM beyan sahibi sürecini ve sertifika yükümlülüklerini tanımlar.
İhracatçı için neden önemli?
AB'deki ithalatçı gömülü emisyon bilgisini tedarikçisinden isteyebilir. Bu nedenle Türkiye'deki üreticinin üretim rotası, enerji, yakıt, proses ve ürün bazlı verileri güvenilir biçimde hazırlaması ticari açıdan önem kazanır.
Kurumsal ayak izi ile aynı değildir
CBAM ürün ve üretim süreci odaklı gömülü emisyon hesabı gerektirir; şirketin toplam Scope 1-2-3 envanteriyle aynı çalışma değildir. Aynı veri kaynaklarından yararlanılabilir ancak sistem sınırları ve metodoloji farklı olabilir.
Hazırlık
Ürün/tesis veri haritası, enerji ve yakıt ölçümleri, emisyon faktörleri, proses emisyonları ve kanıt dokümanları düzenli tutulmalıdır. Güncel yükümlülükler için Avrupa Komisyonu'nun resmi CBAM sayfası esas alınmalıdır.